|
|
|
| ECLI:NL:GHAMS:2024:3200 | | | | | Datum uitspraak | : | 19-11-2024 | | Datum gepubliceerd | : | 22-04-2026 | | Instantie | : | Gerechtshof Amsterdam | | Zaaknummers | : | 200.313.851/01 | | Rechtsgebied | : | Civiel recht | | Indicatie | : | - | | Trefwoorden | : | belastingrecht | | | burgerlijk wetboek | | | | Uitspraak | GERECHTSHOF AMSTERDAM
afdeling civiel recht en belastingrecht, team I
zaaknummer : 200.313.851/01
zaaknummer rechtbank Amsterdam : C13/686306/ HAZA 20-683
arrest van de meervoudige burgerlijke kamer van 19 november 2024
inzake
DIGITAL REVOLUTION B.V.,
gevestigd te Amsterdam,
appellante,
tevens incidenteel geïntimeerde,
advocaat: mr. Th.C.J.A. van Engelen te Utrecht,
tegen
1HP NEDERLAND B.V.,
gevestigd te Amstelveen,
2. HP INC.,
gevestigd te Palo Alto, Verenigde Staten van Amerika,
geïntimeerden,
tevens incidenteel appellanten,
advocaat: mr. J.D. Drok te Amsterdam.
1Het geding in hoger beroep
Partijen worden hierna Digital Revolution en HP (geïntimeerden tezamen, in vrouwelijk enkelvoud) genoemd.
Digital Revolution is bij dagvaardingen van 8 en 4 maart 2022 in hoger beroep gekomen van een vonnis van de rechtbank Amsterdam van 15 december 2021, onder bovenvermeld rol-/zaaknummer gewezen tussen Digital Revolution als eiseres in conventie, tevens verweerster in reconventie en HP als gedaagde in conventie tevens eiseres in reconventie.
Partijen hebben daarna de volgende stukken ingediend:
-memorie van grieven in principaal appel, tevens aanvulling van eis
-akte houdende producties bij memorie van grieven
-memorie van antwoord in principaal appel, tevens memorie van grieven in incidenteel appel, tevens akte houdende vermeerdering van eis in hoger beroep, met producties
-memorie van antwoord in incidenteel appel, tevens akte houdende bezwaar tegen eisvermeerdering in hoger beroep
-akte houdende producties memorie van antwoord in incidenteel appel.
Partijen hebben de zaak ter zitting van 23 november 2023 doen toelichten. Bij deze mondelinge behandeling is namens Digital Revolution het woord gevoerd door mr. Th.C.J.A. van Engelen voornoemd en mr. J.M.M. van de Hel en mr. A.M. Craita, beiden advocaat te Amsterdam en namens HP door mr. J.D. Drok voornoemd en mr. W.F. Knibbeler en mr. E. Di Pangrazio, beiden advocaten te Amsterdam. Bij gelegenheid van de mondelinge behandeling hebben beide partijen nadere producties in het geding gebracht. Het bezwaar van Digital Revolution tegen de toelichting van HP bij haar producties is verworpen.
Digital Revolution heeft geconcludeerd in principaal appel dat het hof het vonnis vernietigt en haar (gewijzigde) vorderingen alsnog toewijst, met veroordeling van HP in de kosten, met rente en nakosten, en in incidenteel appel dat het hof HP in haar vorderingen niet-ontvankelijk verklaart, die vorderingen afwijst en HP in de proceskosten veroordeelt.
HP heeft geconcludeerd, in principaal appel, tot bekrachtiging van het vonnis en verwerping van alle grieven van Digital Revolution, met veroordeling van Digital Revolution in de proceskosten van dit geding in eerste aanleg en hoger beroep, en in incidenteel appel dat het hof het vonnis zal vernietigen, en opnieuw rechtdoende de vorderingen van HP alsnog zal toewijzen, conform haar vermeerderde eis in hoger beroep; en Digital Revolution zal veroordelen in de proceskosten van dit geding in eerste aanleg en hoger beroep.
Beide partijen hebben in hoger beroep bewijs van hun stellingen aangeboden.
2De zaak in het kort
Dit geschil ziet op maatregelen die HP heeft genomen en neemt om te bevorderen dat klanten haar, HP’s, cartridges gebruiken in HP-printers, en niet de goedkopere huismerkcartridges van Digital Revolution (123inkt), en op de tegenmaatregelen van 123inkt. HP gebruikt een methode, dynamic security, waarbij firmware updates in HP-printers ervoor zorgen dat vanaf het moment van de update de 123inkt-cartridges niet meer geaccepteerd worden, zodat de printer niet meer werkt. Dat is volgens Digital Revolution in strijd met de regels aangaande mededinging en eerlijke concurrentie. Digital Revolution stopt brieven in dozen van HP-printers, waarin klanten wordt aangeraden de updates uit te zetten en 123inkt-cartridges worden aangeprezen. Ook belt Digital Revolution klanten die HP-cartridges bij haar hebben gekocht op. Partijen wensen over en weer met name ge- en verboden en rectificaties, die de rechtbank heeft afgewezen.
3Feiten
De rechtbank heeft in het bestreden vonnis onder 2.1 tot en met 2.19 de feiten vastgesteld die zij tot uitgangspunt heeft genomen. Deze feiten zijn, behoudens bij grief 1 van de zijde van Digital Revolution waarmee in het onderstaande rekening zal worden gehouden, in hoger beroep niet in geschil en dienen derhalve ook het hof, met enige aanpassingen op punten die in appel zijn komen vast te staan, als uitgangspunt.
3.1.
HP is een fabrikant van printers en printbenodigdheden, zoals toner- en inktcartridges (hierna ook: cartridges), voor laser- en inkjetprinters. HP brengt de cartridges onder eigen naam op de markt (hierna ook: merk- of HP-cartridges).
3.2.
Digital Revolution exploiteert een webwinkel onder de domein- en handelsnaam 123inkt.nl. Via deze webwinkel verkoopt zij printbenodigdheden, waaronder toner- en inktcartridges voor laser- en inkjetprinters. Digital Revolution verkoopt onder meer HP-printers en merkcartridges van HP voor verschillende printermodellen van HP. Verder verkoopt Digital Revolution onder haar eigen handelsnaam (123 inkt) cartridges die gebruikt kunnen worden in printers van HP (hierna: huismerkcartridges).
3.3.
De printers van HP zijn voorzien van ingeprogrammeerde software (hierna: firmware) die de printer aanstuurt. Door HP geproduceerde en op de markt gebrachte merkcartridges zijn voorzien van beveiligde chips. Deze chips bevatten cryptografische sleutels en schakelingen om cryptografische algoritmen uit te voeren en andere gegevens om een printer goed te laten werken. Een andere beveiligde chip is bij fabricage in de HP-printer geplaatst. De firmware zorgt ervoor dat de twee chips met elkaar kunnen communiceren. Daarmee wordt een controle uitgevoerd, waarbij de chip op de cartridge een geheime code aan de printer stuurt. Wanneer de controle met succes wordt uitgevoerd, zal de firmware het gebruik van de cartridge toestaan. Als de controle niet met succes wordt uitgevoerd, zal de firmware het gebruik van de cartridge niet toestaan. De cartridge werkt dan niet op die printer.
3.4.
Derden kunnen cartridges maken die kunnen worden gebruikt op HP-printers, doordat zij zijn voorzien van een niet van HP afkomstige chip die met de desbetreffende HP printer kan communiceren. HP is er op een gegeven moment toe overgegaan om de geheime code (Cartridge Identificatiecode) periodiek te wijzigen. Een authenticatie-methode die met dergelijke periodiek veranderende parameters werkt, wordt dynamic security genoemd.
3.5.
Op of omstreeks 13 september 2016 heeft HP een firmware-update uitgevoerd. Bij een aantal HP-printermodellen (die op dat moment dynamic security bevatten dan wel waarop door de firmware-update dynamic security werd geplaatst) werden de authenticatieparameters automatisch aangepast, aan de hand waarvan de herkomst van cartridges die in de printer worden geplaatst wordt gecontroleerd. Als gevolg daarvan was het vanaf dat moment niet meer mogelijk om in die printers cartridges te gebruiken met chips die niet van HP afkomstig waren, waaronder de door Digital Revolution verkochte huismerkcartridges. Daarbij werd op de printer de volgende foutmelding getoond:
Probleem met cartridge
Eén of meerdere cartridges lijken te zijn beschadigd. Verwijder de cartridges en vervang ze door nieuwe cartridges.
3.6.
Stichting 123inkt is na de onder 3.5 genoemde gebeurtenissen in 2016 voor de rechtbank Amsterdam een procedure begonnen tegen HP. De deelnemers van stichting 123inkt hadden daartoe hun vorderingen aan stichting 123inkt overgedragen. In die procedure heeft stichting 123inkt gevorderd, voor zover hier van belang, dat de rechtbank:
(A) zal verbieden om met onmiddellijke ingang na betekening van het in deze te wijzen vonnis:
(i) wijzigingen in de computerprogrammatuur c.q. werking van printers aan te brengen, te distribueren of in werking te doen of laten treden, welke ten gevolge hebben dat deze printers niet meer ongestoord gebruik maken of kunnen maken van 123inkt-huismerk cartridges,
(ii) waarschuwingen en/of foutmeldingen te (doen) communiceren aan gebruikers van printers bij gebruik van 123 inkt-huismerk cartridges (…)
(B) zal veroordelen om eiseres [stichting 123inkt] € 192.000,- aan schadevergoeding ten behoeve van de Deelnemers te betalen (…)
De rechtbank heeft de vorderingen bij vonnis van 27 december 2017 afgewezen.Uit het vonnis blijkt dat stichting 123inkt aan haar vordering ten grondslag legde – voor zover hier van belang en samengevat – dat HP met de installatie van de dynamic security op de door haar verkochte printers en de aanpassing van de daarvan deel uitmakende authenticatieparameters inbreuk had gemaakt op het eigendomsrecht van de deelnemers van stichting 123inkt. Volgens stichting 123inkt leidde dynamic security ertoe dat de deelnemers werden belemmerd dan wel beknot in het gebruik van hun printers. Ook waren de gedragingen van HP, volgens stichting 123inkt, aan te merken als een oneerlijke handelspraktijk in de zin van artikel 6:193b Burgerlijk Wetboek (hierna: BW) of meer in het bijzonder een misleidende handelspraktijk in de zin van artikel 6:193c BW. HP misleidde de deelnemers van stichting 123inkt doordat zij hen niet juist of niet volledig had geïnformeerd over dynamic security die tot gevolg kon hebben dat bepaalde typen inktcartridges plotseling werden geweigerd, waaronder ook de inktcartridges van het 123inkt-huismerk.
3.7.
Stichting 123inkt is van het vonnis van de rechtbank in hoger beroep gegaan bij dit hof. Het hof heeft bij arrest van 17 december 2019 het vonnis van de rechtbank bekrachtigd. Voor zover hier van belang heeft het hof geoordeeld:
3.4
Ten aanzien van de gevorderde verboden wordt als volgt overwogen. Een verbod voor HP om wijzigingen in de programmatuur van haar printers aan te brengen die ertoe leiden dat de printers niet meer functioneren met cartridges van het 123inkt-huismerk, zou van HP vergen dat zij haar bedrijfsvoering afstemt op de eigenschappen van niet door haar maar door een derde (Digital Revolution) op de markt gebrachte (kloon)cartridges voor HP-printers. Dat kan niet van HP worden gevergd. Van belang is in dit verband dat tussen partijen niet in geschil is dat updates bij printers essentieel zijn om functionaliteit te behouden en te verbeteren en dat naast Digital Revolution vele andere partijen klooncartridges voor HP-printers op de markt brengen. Gesteld noch gebleken is dat HP jegens Digital Revolution tot meer zorgvuldigheid is gehouden dan jegens die andere partijen. Of de cartridges van al die partijen na een update van de (soft- of firmware van de) printer blijven werken, kan van vele factoren afhangen, meer in het bijzonder ook van de technische specificaties van de verschillende klooncartridges. Van HP kan niet worden verlangd dat zij voor het uitbrengen van een nieuwe update zich ervan verzekert dat de verschillende klooncartridges na het uitvoeren van de update ongestoord blijven werken in haar printers. Evenmin kan van haar worden gevergd dat zij voorkomt dat de printer na een update bij het gebruik van een klooncartridge een waarschuwing of foutmelding afgeeft. De verboden zijn dus te ruim geformuleerd om te worden toegewezen.
3.5
Voor zover de Stichting met het verbod in ieder geval zou willen bereiken dat het gebruik van dynamic security in HP-printers wordt verboden, heeft zij daarbij onvoldoende belang voor zover het voor 1 december 2016 vervaardigde printers betreft. Voor die printers bestaat geen reële dreiging van hernieuwd gebruik van dynamic security door HP. HP heeft voor deze printers immers niet alleen de roll back ter beschikking gesteld, maar ook actief aan alle gebruikers een update verstrekt die – mits geaccepteerd door de gebruiker – ertoe leidt dat dynamic security definitief en permanent van de printers wordt verwijderd. De raadsman van HP heeft ter zitting in hoger beroep bovendien namens HP bevestigd dat zij nooit meer dynamic security zal installeren op de printers die voor 1 december 2016 zijn vervaardigd. Voorts staat tussen partijen niet ter discussie dat HP met ingang van 1 december 2016 haar beleid inzake het gebruik van dynamic security heeft gewijzigd in die zin dat zij kopers en gebruikers van na 1 december 2016 vervaardigde printers informeert dat zij dynamic security gebruikt en wat de gevolgen daarvan kunnen zijn. Tezamen genomen brengen deze omstandigheden mee dat geen reële dreiging bestaat van hernieuwd gebruik van dynamic security in printers die voor 1 december 2016 zijn vervaardigd, zodat bij een verbod daarvan onvoldoende belang bestaat.
3.6
Voor printers die na 1 december 2016 zijn vervaardigd, heeft HP zich uitdrukkelijk het recht voorbehouden om dynamic security te blijven gebruiken. Toch kan een verbod tot het gebruik van dynamic security voor die printers evenmin worden toegewezen.
(…)
3.6.2
Daar komt nog bij dat het gebruik van dynamic security in een printer niet per definitie ongeoorloofd is. HP heeft voldoende toegelicht dat zij een rechtens te respecteren belang heeft bij het gebruik van dynamic security, onder meer om het gebruik van counterfeit-cartridges tegen te gaan en omdat zij niet kan instaan voor de kwaliteit van de afdrukken van niet van haar afkomstige cartridges terwijl klanten negatieve printervaringen wellicht aan de printer zullen wijten. Of het gebruik van dynamic security onrechtmatig jegens een bepaalde koper of gebruiker van een HP-printer is, zal afhangen van de omstandigheden van het geval, zoals de condities waaronder de printer is aangeschaft en de informatie die bij de koper dan wel gebruiker bekend was of had behoren te zijn over het gebruik van dynamic security en de gevolgen daarvan. HP heeft onbetwist gesteld dat zij de kopers en gebruikers van na 1 december 2016 vervaardigde printers waarschuwt voor dynamic security en de gevolgen daarvan, onder meer in marketingmaterialen en met een sticker op de printerdoos, die de volgende tekst bevat:
Printer met dynamische beveiliging. Cartridges die gebruik maken van een niet-HP chip zouden niet kunnen werken en niet HP-chips die nu wel werken zouden in de toekomst mogelijkerwijs niet meer kunnen werken.
Omstandigheden die meebrengen dat het gebruik door HP van dynamic security in na 1 december 2016 vervaardigde printers niettemin jegens een of meer Deelnemers (of andere klanten van Digital Revolution) onrechtmatig of anderszins ontoelaatbaar is, zijn gesteld noch gebleken.
3.8.
Stichting 123inkt is van het arrest van het hof in cassatie gegaan bij de Hoge Raad. De Hoge Raad heeft op 24 december 2021 met gebruikmaking van art. 81 RO de cassatiemiddelen verworpen (ECLI:NL:HR:2021:1950).
3.9.
Sinds december 2016 voorziet HP de verpakking waarin haar printers worden geleverd van de volgende mededeling, voor zover hier van belang:
Deze printer maakt gebruik van dynamische beveiliging
. De printer is ontworpen voor gebruik met cartridges met een originele HP-chip. Cartridges met een chip van een ander merk werken mogelijk niet in de printer. Dynamische beveiliging en andere printerfuncties kunnen regelmatig worden bijgewerkt door printerfirmware-updates die worden gedownload via internet. Updates kunnen de functionaliteit en functies van de printer verbeteren of uitbreiden, kunnen bescherming bieden tegen beveiligingsaanvallen of kunnen een ander doel hebben. Deze updates kunnen er echter ook voor zorgen dat cartridges met een chip van een ander merk niet (meer) werken in de printer. (…)
3.10.
Omstreeks april 2019 heeft HP opnieuw een update aan gebruikers van HP-printers ter beschikking gesteld. Nieuwe huismerkcartridges, ook die van Digital Revolution, die na de installatie van deze update werden geplaatst, werkten niet meer in bepaalde modellen HP-printers. Vóór de installatie van de update geplaatste huismerkcartridges bleven functioneren. Wanneer de nieuwe huismerkcartridges werden geweigerd verscheen op de printer de volgende foutmelding:
Probleem met cartridge
Eén of meerdere cartridges lijken te zijn beschadigd. Verwijder de cartridges en vervang ze door nieuwe cartridges.
3.11.
HP-printers hebben de mogelijkheid om firmware-updates automatisch te installeren. Gebruikers van de printers kunnen deze mogelijkheid uitschakelen. Gebruikers die de automatische updatefunctie hadden uitgeschakeld kregen bij de hiervoor onder 3.10 genoemde update op de printer de volgende mededeling te zien:
Update beschikbaar
Er is een update beschikbaar waardoor de printer beter werkt.
Wilt u de update installeren?
Nee Ja
3.12.
In oktober 2019 en in maart 2020 heeft HP opnieuw een update aan gebruikers van HP-printers ter beschikking gesteld. Na installatie van deze update functioneerden nieuwe nadien geplaatste huismerkcartridges, ook van Digital Revolution, niet meer in bepaalde modellen HP-printers. Voor de installatie van de update geplaatste huismerkcartridges bleven functioneren.
3.13.
Bij de update van maart 2020 verscheen, wanneer de huismerkcartridges werden geweigerd, de volgende foutmelding:
3.14.
HP vermeldt op haar website de volgende tekst:
HP Printers – Dynamic Security Enabled Printers
Certain HP printers use cartridges that have security chips or electronic circuitry. Cartridges using an non-HP chip or modified or non-HP circuitry* may not work and those that work today may not work in the future.
As is standard in the printing business, HP has a process for authenticating cartridges. HP continues to use security measures to protect the quality of our customer experience, maintain the integrity of our printing systems, and protect our intellectual property. These measures include authentication methods that change periodically and may prevent some third-party supplies from working now or in the future. HP printers and original HP cartridges deliver the best quality, security and reliability. When cartridges are cloned or counterfeited, the customer is exposed to quality and potential security risks, compromising the printing experience.
*
Non-HP chips and modified or non-HP electronic circuitry
are not produced or validated by HP. HP cannot guarantee that these chips or circuitry will work in your printer now or in the future. If you are using a non-original HP cartridge, please check with your supplier to ensure your cartridge has an original HP security chip or unmodified HP electronic circuitry.
3.15.
Vanaf midden 2020 tot augustus 2021 heeft Digital Revolution in de verpakking van iedere door haar verkochte HP-printer een brief gevoegd. De brief vermeldt, voor zover hier van belang:
3.16.
In augustus 2021 heeft Digital Revolution de inhoud van de hiervoor onder 3.15 vermelde brief aangepast. De brief vermeldt nu, voor zover hier van belang:
3.17.
De website van Digital Revolution vermeldde tot augustus 2021 op de pagina www.123inkt.nl/update, voor zover hier van belang, het volgende:
3.18.
Sinds augustus 2021 vermeldt de website van Digital Revolution op de pagina www.123inkt.nl/update, voor zover hier van belang, het volgende:
3.19.
Op de pagina www.123inkt.nl/instant wordt, voor zover hier van belang, het volgende vermeld:
3.20
In België, Ierland, Spanje, Portugal, Polen en Zweden worden de huismerkcartridges van Digital Revolution op de markt gebracht. In die landen zijn ook HP printers en -cartridges op de markt.
4Beoordeling
Rechtsmacht en toepasselijk recht
4.1.
Dat de rechtbank en ook dit hof rechtsmacht toekomt op de in het vonnis genoemde gronden staat, terecht, niet ter discussie.
4.2.
Digital Revolution vorderde in eerste aanleg, zeer kort samengevat, een verbod op dynamische identificatie en/of security in de firmware van HP-printers (A), een verbod tot misleidende mededelingen daarover (B), een gebod tot het verstrekken van bepaalde informatie met het oog op het kunnen blijven toepassen van haar huismerkcartridges in HP-printers (C), een rectificatie (D) en een verklaring voor recht dat HP onrechtmatig gehandeld heeft, met vergoeding van (nader bij staat op te maken) schade (E), een en ander ten dele te versterken met dwangsommen.
HP vorderde in eerste aanleg, zeer kort samengevat, een gebod aan Digital Revolution om niet langer brieven in de dozen van de HP-printers te stoppen (A), een gebod om bepaalde teksten op de websites weg te halen/te wijzigen (B), een verbod op het doen van onjuiste mededelingen (C) en een rectificatie (D), te versterken met dwangsommen.
Beide partijen hebben hun vorderingen in appel gewijzigd, waarover hierna meer. Deze wijzigingen veranderen de aard van de vorderingen, die nog steeds een delictuele grondslag hebben en met name zien op schending van het mededingingsrecht respectievelijk onrechtmatig handelen, niet wezenlijk, zodat op alle vorderingen over en weer Nederlands recht, inclusief Unierechtelijk mededingingsrecht, van toepassing is (zie ook 4.6.1 hierna).
Wijzigingen van eis
4.3.
Digital Revolution heeft haar vordering sub B aldus gewijzigd dat het gevorderde verbod specifiek ziet op het doen van de in de memorie van grieven bedoelde uitingen 1 t/m 6, 8, 9 en 11, of uitingen van dezelfde strekking, als ook op het gebruik van de aanduidingen Dynamic Security of dynamische beveiliging, dan wel equivalenten daarvan, voor het wijzigen van cartridge-compatibiliteitsstandaarden, in de Europese Unie.
Tegen die wijziging heeft HP geen bezwaar gemaakt en deze is niet in strijd met de goede procesorde, zodat zij wordt toegelaten en het hof recht doet op de gewijzigde eis.
4.4.1.
HP heeft haar vorderingen aldus gewijzigd dat zij nu, verkort weergegeven, vordert:
A. Digital Revolution te verbieden (i) enige brief aan klanten te sturen met misleidende inhoud, althans deze in dozen voor HP-printers te stoppen, en (ii) de inhoud van voornoemde brieven op enige andere wijze te communiceren, subsidiair een gebod om de brieven te wijzigen;
B. Digital Revolution te bevelen webpagina’s op de website 123inkt.nl te verwijderen, subsidiair de inhoud te wijzigen;
C. Digital Revolution te verbieden klanten te benaderen die HP-producten hebben gekocht met het oogmerk deze klanten te bewegen te kiezen voor 123inkt huismerkcartridges in plaats van HP-inktcartridges;
D. Digital Revolution te verbieden onjuiste, misleidende en/of onvolledige mededelingen te doen over HP, HP-producten en/of HP-diensten;
E. Digital Revolution te bevelen een rectificatie-email te sturen;
F. Digital Revolution te bevelen een rectificatie op de homepage van haar websites te plaatsen,
G. Alles op straffe van dwangsommen.
4.4.2.
Digital Revolution heeft bezwaar gemaakt tegen deze wijziging. Dat bezwaar ziet erop dat HP met deze eiswijziging nieuwe feiten aanvoert en stellingen inneemt die losstaan van het geschil zoals dat in eerste aanleg voorlag. Het gaat ook niet om feiten die HP in eerste aanleg niet had kunnen aanvoeren, HP wist al lang dat Digital Revolution haar klanten opbelt. HP overschrijdt aldus de grenzen die voor de rechtsstrijd in hoger beroep gelden en miskent dat een hoger beroep dient om de uitspraak in eerste aanleg op zijn juistheid te toetsen.
4.4.3.
Dat bezwaar wordt verworpen. De functie van het hoger beroep is dat het geschil tussen partijen naar de toestand ten tijde van het appel door het hof wordt beoordeeld, en niet, zeker niet alleen, dat de uitspraak in eerste aanleg op juistheid wordt getoetst. Het staat een partij die meent dat andere of meer feiten moeten worden aangevoerd en/of nieuwe stellingen moeten worden ingenomen vrij om dat in hoger beroep te doen en evenzeer om haar aanvankelijke vordering uit te breiden, mits dat tijdig gebeurt en de eisen van een goede procesorde daaraan niet in de weg staan.
Deze eiswijziging is gedaan bij de eerste mogelijkheid die HP daartoe in dit hoger beroep had en is ook toegelicht en onderbouwd. Het gaat om verwijten – het opbellen van klanten – die sterk samenhangen met het gedrag dat HP Digital Revolution ook al in eerste aanleg verweet. Daarbij komt dat het bellen op zichzelf als erkend vast staat, zodat geen complex, uitgebreid en tijdrovend nader feitenonderzoek noodzakelijk is. Niet in te zien valt dan ook waarom de eiswijziging strijdig met de goede procesorde zou zijn; zij wordt dus toegelaten en het hof zal recht doen op de gewijzigde eis.
Het vonnis en de grieven
4.5.
De rechtbank heeft de vorderingen van Digital Revolution toegewezen voor zover het gaat om de verklaring voor recht ten aanzien van de onrechtmatigheid van de onjuiste foutmeldingen bij de vier blokkades (gelegenheden waarbij de huismerkcartridges niet meer functioneerden als gevolg van een update van de printer) en de verwijzing naar de schadestaat. De overige vorderingen heeft zij afgewezen. Het hof begrijpt de (gewijzigde) eis van Digital Revolution zo dat zij zich niet uitstrekt tot de door de rechtbank toegewezen vorderingen (waartegen HP overigens geen incidenteel beroep heeft ingesteld).
De vorderingen van HP heeft de rechtbank alle afgewezen.
4.6.1.
Digital Revolution heeft vijf grieven geformuleerd tegen het vonnis. Voor zover grief 1 ziet op de vaststaande feiten is daarmee hiervoor al rekening gehouden, zodat verdere bespreking in zoverre niet nodig is. Datzelfde geldt voor grief 2, die ziet op het toepasselijk Unierecht.
Zoals grief 1 benadrukt, moet er in dit geding vanuit worden gegaan dat de Digital Revolution-cartridges rechtmatig op de markt gebracht zijn en als zodanig geen inbreuk maken op enig IE-recht van HP en evenmin op haar bedrijfsgeheimen. HP heeft dat niet betwist.
De grieven zien overigens, vanuit verschillende gezichtspunten, op schending van het mededingingsrecht, nu Digital Revolution HP verwijt dat zij misbruik maakt van haar machtspositie; grief 5 ziet daarbij onder meer op oneerlijke handelspraktijken (artikel 6:193b BW) in de vorm van (voor een onderneming met een machtspositie) ontoelaatbare uitlatingen, en op misleidende mededelingen en reclame (art 6:194/194a BW). De grieven lenen zich voor gezamenlijke behandeling.
4.6.2.
In het incidentele beroep heeft HP zeven grieven geformuleerd, die zien op de afwijzing van de vorderingen van HP in eerste aanleg. Afgezien van grief 7 (proceskosten) zien zij alle, vanuit verschillende gezichtspunten, op de door HP als oneerlijke handelspraktijken, misleidende mededelingen dan wel anderszins oneerlijke concurrentie aangemerkte acties van Digital Revolution.
Principaal appel
4.7.
De stelling van HP dat deze procedure reeds moet stranden omdat de (onder 3.6-3.8 hiervoor bedoelde) eerdere procedure door de stichting 123inkt in de kern op dezelfde problematiek zag, gaat niet op. Digital Revolution is een andere eiseres dan die stichting en stelt ten dele andere vorderingen in; meer in het algemeen dient, vanwege het zwaarwegende recht van toegang tot de rechter, niet snel te worden geoordeeld dat het entameren van een tweede procedure over dezelfde (beweerde) schending van het mededingingsrecht misbruik van procesrecht oplevert.
mededinging
4.8.
De centrale stelling van Digital Revolution is dat HP over een machtspositie in de zin van het mededingingsrecht beschikt die zij misbruikt door het onder de vlag van Dynamic Security van tijd tot tijd wijzigen van de compatibiliteitsstandaarden voor in HP-printers te gebruiken cartridges. Digital Revolution meent dat dit enkel ten doel heeft en technisch enkel kan dienen om het gebruik van andere cartridges dan HP-cartridges in HP-printers uit te sluiten, althans substantieel te hinderen en te bemoeilijken. Daarmee is wat Digital Revolution betreft gegeven dat sprake is van concurrentieverstorende afscherming van de markt van cartridges, wat een onderneming met een machtspositie niet vrijstaat.
4.9.
Degene die zich op het standpunt stelt dat een ander in strijd met het mededingingsrecht handelt, dient dit te onderbouwen met de relevante (economische) feiten en omstandigheden, opdat een voldoende adequaat en gefundeerd (economisch) partijdebat en daaropvolgend rechterlijk oordeel mogelijk worden gemaakt. De rechter dient immers in staat te worden gesteld, zo nodig nader voorgelicht door partijen, deskundigen en in voorkomende gevallen de mededingingsautoriteiten, de werking van de desbetreffende markt in voldoende mate te doorgronden teneinde te kunnen bepalen of, en zo ja in welke mate, de vrije mededinging op die markt is of zou kunnen worden verstoord. Een partij die een mededingingsrechtelijke inbreukvordering instelt, kan derhalve in beginsel niet volstaan met een algemene aanduiding van mededingingsrechtelijke verboden, gepaard met de stelling dat deze verboden in het desbetreffende geval zijn geschonden. Dit is niet anders wanneer daarbij summiere aanduidingen van relevante geografische en productmarkten worden gegeven en niet nader toegespitste stellingen worden betrokken omtrent percentages van respectieve marktaandelen op de desbetreffende markten. Daardoor wordt immers niet zonder meer voldoende inzicht gegeven in de voor de beoordeling essentiële feiten en omstandigheden, zoals een zorgvuldige marktafbakening, de relevante marktstructuur en marktkenmerken, alsmede het daadwerkelijke functioneren van de relevante markt(en) en van het effect daarop van de gestelde inbreuken. De vraag naar de mate waarin (economische) feiten en omstandigheden in een concrete zaak dienen te worden gesteld en, bij betwisting, dienen te worden onderbouwd, kan niet in algemene zin worden beantwoord, omdat zulks afhangt van de omstandigheden van het geval, waaronder de aard en ernst van de gestelde inbreuk en de complexiteit van de betrokken markten (HR 21 december 2012, ECLI:NL:HR:2012:BX0345, rov. 3.6.1).
4.10.
Aan deze eisen omtrent de precisie en feitelijke onderbouwing van haar stellingen heeft Digital Revolution niet voldaan. Haar opvatting komt erop neer dat de cartridges voor elk model HP-printer een eigen productmarkt vormen, omdat voor die printer slechts de met dat model compatibele cartridges te gebruiken zijn. Dan heeft HP per definitie een technisch monopolie, omdat zij de compatibiliteitseisen kan vaststellen en naar believen wijzigen.
Dat is echter naar het oordeel van het hof, tegen de achtergrond van de eerdere analyses van de markt voor printercartridges door de Europese Commissie, een beeld van de markt dat te weinig feitelijke onderbouwing heeft. Het lag op de weg van Digital Revolution om behoorlijk uit te werken en te onderbouwen dat deze markt in feite bestaat uit zeer veel deelmarkten en meer in het bijzonder waarom het aankopend publiek de markt op deze manier percipieert. Dat heeft zij nagelaten.
Het hof acht, op basis van het beschikbare materiaal, aannemelijk dat de voor deze zaak relevante markt een systeemmarkt voor printersystemen betreft. Dit wordt als volgt toegelicht.
4.11.
Partijen zijn het erover eens dat de zogenaamde EFIM-toets (Besluit Europese Commissie in zaak AT.39391, punt 16) nog steeds relevant is. Deze houdt in dat vier vragen worden beantwoord:
i) is de beoogd koper in staat een weloverwogen keuze te maken tussen verschillende producenten op de primaire markt, met inbegrip van de kosten van het gebruik tijdens de levensduur van het product?;
ii) is het waarschijnlijk dat hij deze keuze zal maken?;
iii) leidt een grote prijsstijging op de secundaire markt tot een verandering in het koopgedrag van een aanzienlijk aantal afnemers op de primaire markt?; en
iv) treedt deze verandering in koopgedrag op binnen een redelijke termijn?
4.12.1.
Tussen partijen staat vast dat printerfabrikanten een relatief lage prijs vragen voor de printers die ze produceren en een groot deel van hun winst maken op de cartridges. Vast staat ook dat het een markt betreft, zowel in Nederland als in de EER, met een aantal grote aanbieders: naast HP zijn dat in elk geval ook Canon, Epson, Brother, Kyocera en Konica. Voorts worden inkjet- en laserprinters als vervangers voor elkaar gepercipieerd. De informatie die de grote fabrikanten beschikbaar stellen over hun printers en de kosten daarvan is vergelijkbaar en tamelijk uitvoerig.
4.12.2.
Aannemelijk is daarom dat het aankopend publiek een vergelijking kan maken en maakt tussen de beschikbare printers van de diverse fabrikanten en dat daarbij zwaar meeweegt wat de totale kosten – voor printer en cartridges – zijn voor de periode en aantallen pagina’s die het wenst.
Anders dan Digital Revolution aanvoert, is die informatie ook beschikbaar, zij het in enigszins globale zin. De printerfabrikanten geven een prijs per pagina en ook de Consumentenbond doet dit.
Te verwachten valt dat een te hoge prijsstelling voor de cartridges die noodzakelijk zijn voor het gebruiken van een HP-printer ertoe leidt dat de koper een ander merk printer zal kopen. HP heeft gesteld, en Digital Revolution heeft niet betwist, dat de prijsverhogingen in 2022 voor HP-cartridges ook daadwerkelijk hebben geleid tot een omzetdaling in dat jaar van 15% voor HP en een omzetstijging voor haar concurrent Canon.
4.12.3.
Dat betekent, dat getoetst aan de EFIM-criteria van misbruik geen sprake lijkt te zijn; het marktmechanisme en het samenspel tussen de primaire printermarkt en de secundaire cartridgesmarkt voorkomt dat HP de marktmacht die zij heeft als fabrikant van (een bepaald type dan wel alle typen) HP-printers misbruikt. Digital Revolution heeft onvoldoende gesteld voor een ander oordeel.
4.13.
Voor de stelling van Digital Revolution dat meegewogen moet worden dat HP haar met opzet van de cartridge-markt probeert uit te sluiten is van belang dat HP heeft aangevoerd dat de Dynamic Security een legitiem, ander doel dient, te weten het weren van counterfeit-cartridges.
Tussen partijen staat vast dat de huismerk-cartridges van Digital Revolution niet counterfeit zijn. Zij zijn verkregen door toegestane vormen van retro-engineering en maken geen inbreuk op IE-rechten of bedrijfsgeheimen. Zij zijn mogelijk klonen, maar rechtmatig op de markt (zie hiervoor 4.6.1 over grief 1). Dat neemt niet weg dat HP heeft gesteld, en Digital Revolution niet behoorlijk gemotiveerd heeft betwist, dat er ook counterfeit cartridges op de markt zijn. Wellicht is Dynamic Security tegen het bestaan daarvan niet het beste middel, maar vast staat dat Dynamic Security wel enig effect heeft in die zin dat het ertoe leidt dat de printer niet functioneert zodat geen schade aan de printer kan ontstaan en evenmin andere nadelige effecten kunnen optreden (hoe zeldzaam ook). Nu er verder weinig mogelijkheden zijn om counterfeit cartridges te weren is Dynamic Security voor HP een rechtmatige methode; die methode is ook gerechtvaardigd. De enkele omstandigheid dat daarmee ook Digital Revolution’s rechtmatige huismerk-cartridges worden geweerd maakt dat gebruik niet onrechtmatig.
Hierop stranden grieven 1 (voor zover nog niet besproken), 3 en 4.
Oneerlijke handelspraktijken/misleidende reclame
4.14.1.
De uitlatingen die Digital Revolution met grief 5 aan de orde stelt zijn als eerste de benamingen Dynamic Security - security chips - security measures (HP uiting 1 en 2). Digital Revolution stelt dat deze aanduidingen ten onrechte de indruk wekken dat Dynamic Security c.q. de begrippen “security chips” of “security measures”, zoals door HP gebruikt in de context van Dynamic Security, zien op het voor gebruikers van HP-printers “beveiligen” van die printers tegen reële technische gevaren of risico’s. Van werkelijke beveiliging in de zin zoals de gemiddelde consument die zal begrijpen is immers volgens Digital Revolution geen sprake.
4.14.2.
Anders dan Digital Revolution tot uitgangspunt neemt, is het aan haar om onderbouwd te stellen dat deze aanduidingen door het relevante publiek worden opgevat zoals zij stelt. In de huidige tekst van de betrokken uitingen wordt duidelijk gemaakt dat HP ook haar eigen (commerciële) belangen dient met Dynamic Security. Dat betekent dat, op basis van de bewoordingen, het relevante publiek niet zal menen dat het louter gaat om werkelijke technische gevaren, maar zal begrijpen dat HP ook haar commerciële belangen veilig wil stellen. Zonder nadere toelichting en onderbouwing valt dan ook niet in te zien waarom hier een oneerlijke handelspraktijk dan wel een geval van misleidende reclame aan de orde is.
4.14.3.
Uitingen 4, 5 en 6 betreffen: “integrity of our printing systems” (4), “protect our intellectual property”(5) en “authentication methods that change periodically”(6). Dat Dynamic Security een ongeschikt middel is om het counterfeit-karakter, dus de onrechtmatigheid, van een cartridge te beoordelen of te herkennen maakt de uitingen 4, 5 en 6 nog niet oneerlijk of misleidend. Zoals hiervoor is overwogen is voldoende aannemelijk dat Dynamic Security in elk geval een functie vervult in de strijd tegen counterfeit, waarvan Digital Revolution zelf de noodzaak onderkent. Dat er ook onschadelijke counterfeits zijn doet daaraan niet af. Ook uiting 11 (“if you are using a non-original HP cartridge, please check with your supplier to ensure your cartridge has an original HP security chip”), is in die context toelaatbaar. Dat een HP-cartridge noodzakelijk is, staat daar niet. Ter toelichting op uiting 9 (“when cartridges are cloned or counterfeited, the customer is exposed to quality and potential security risks, compromising the printing experience”) heeft HP uit klantcommentaren voorbeelden van problemen (anders dan de problemen die inherent zijn aan Dynamic Security) genoemd, zoals strepen in de prints. Tegen die achtergrond is de zeer algemene mededeling dat niet-HP-cartridges problemen kunnen veroorzaken niet onjuist en daarmee toelaatbaar.
4.15.
Uiting 8 – “HP cartridges deliver the best quality, security and reliablity” – is, zoals Digital Revolution aanvoert, inderdaad een superioriteitsclaim ten opzichte van non-HP-cartridges. Het is immers een stellige bewering die deel uitmaakt van een tekst op de website en die door de gemiddelde lezer niet louter zal worden opgevat als reclame, met de overdrijving die daaraan eigen is. Er worden concrete, in beginsel objectief meetbare aspecten genoemd, waarvan met name kwaliteit en betrouwbaarheid door de gemiddelde consument als belangrijk voor een printer met cartridges worden gezien.
HP heeft gesteld dat niet onderbouwd is in welk opzicht dit misbruik van een machtspositie oplevert, maar ziet over het hoofd dat Digital Revolution dit aanvoert in de context van art. 6:193b en/of 6:194 en 6:194a BW, zodat een machtspositie of misbruik daarvan niet relevant is. Het gaat er dus om of HP deze superioriteitsclaim voldoende kan staven. HP heeft echter niet gesteld, laat staan onderbouwd, dat en op grond waarvan haar cartridges daadwerkelijk de beste zijn op het gebied van kwaliteit en betrouwbaarheid. Dat brengt mee dat deze mededeling, op grond van art. 6:194a jo. 6:193c BW onrechtmatig is jegens Digital Revolution als concurrent.
4.16.
Voor haar bezwaren tegen uiting 3 (-"protect the quality of our customer experience”) verwijst Digital Revolution naar haar stellingen onder grief 4, waarvan hiervoor is vastgesteld dat die faalt. Haar bezwaren tegen uiting 7 en 10 heeft zij in dit hoger beroep niet gehandhaafd.
tussenconclusie
4.17.
Alleen uiting 8 is dus onrechtmatig. Het hof ziet niet dat een specifiek verbod op dit punt wordt gevorderd. Digital Revolution vordert wel een verklaring voor recht dat HP aansprakelijk is voor schade veroorzaakt door (ook) deze uiting. Voor verwijzing naar de schadestaat behoeft slechts de mogelijkheid van schade aannemelijk te zijn. Die mogelijkheid vloeit voort uit de aard van de mededeling. Dat betekent dat deze vordering in zoverre toewijsbaar is.
4.18.
Dan resteert de gevorderde rectificatie. Deze ziet voor een groot deel op andere, niet onrechtmatig bevonden, aspecten van het gedrag van HP, maar ook op deze mededeling.
De gevorderde rectificatie is toewijsbaar als na te melden, nu uit de aard van de mededeling voortvloeit dat sprake is van (dreigende) schade. Nu het hof een in Nederland gepleegde onrechtmatige mededeling heeft vastgesteld zal de rectificatie geplaatst moeten worden op de site die zich op de Nederlandse markt richt, in het Nederlands. Voor een verdergaande rectificatie ontbreekt de grond en voor het opleggen van een dwangsom ziet het hof geen aanleiding.
4.19.
De grieven in principaal appel falen, met uitzondering van grief 5 voor zover die ziet op uiting 8. Van bewijsaanbiedingen die tot een ander oordeel zouden kunnen leiden is geen sprake.
Incidenteel appel
4.20
De onderwerpen van het incidenteel appel zijn de brief die Digital Revolution in de dozen met HP-printers stopt, de uitingen van Digital Revolution op de website en de telefonische contacten waarmee zij klanten probeert over te halen geen HP- maar huismerk-cartridges te kopen. De grieven 1 en 2 hebben tot onderwerp of de brieven een handelspraktijk in de zin van art 6:193a BW vormen, en of het gaat om goederen die Digital Revolution zelf aanbiedt. Deze lenen zich voor gezamenlijke bespreking.
Handelspraktijk?
4.21.
Anders dan de rechtbank oordeelde, gaat het bij het bijvoegen van een brief bij de producten wel om een handelspraktijk in de zin van art 6:193a BW. Dat artikellid definieert onder d handelspraktijk als, voor zover hier relevant, iedere handeling (…) of commerciële communicatie (…) van een handelaar, die rechtstreeks verband houdt met de (…) verkoop of levering van een product aan consumenten. Dat is hier het geval. Digital Revolution verkoopt immers, als handelaar, aan klanten printers in dozen en in die dozen stopt zij de brief, die commerciële communicatie inhoudt die rechtstreeks verband houdt met de verkoop en levering van die printer aan de koper/consument. Dat HP de fabrikant is van de printer in de doos doet aan de rol van Digital Revolution als verkoper niet af. De omstandigheid dat Digital Revolution behalve verkoper van de printers ook verkoper van cartridges is en dat de brief niet alleen over de printer gaat maar ook over de daarin te gebruiken cartridges maakt dat niet anders. Omdat art. 6:193a BW toepasselijk is doen de eisen van art.6:194 BW in dit verband niet ter zake zodat grief 2 faalt.
4.22.
De grieven 3 en 4 zien op de feitelijke onjuistheid van de brief en van de mededelingen. Ook zij lenen zich voor gezamenlijke behandeling.
Deze grieven falen. Digital Revolution heeft een aanzienlijke vrijheid om haar mededelingen te formuleren en de huidige teksten in de brief zijn, wat betreft het eerste gedeelte (over de updates en de huismerk-cartridges) niet feitelijk onjuist, met uitzondering van de mededelingen over Instant Ink.
4.23.
De mededelingen over Instant Ink zijn eveneens niet feitelijk onjuist, met uitzondering van de bewering dat de gemiddelde consument duurder uit is met Instant Ink. Digital Revolution heeft, zeker gelet op het verweer van HP dat de ongebruikte aantallen prints in de ene maand meegenomen kunnen worden naar een volgende maand, de juistheid van die mededeling niet aangetoond. Dit is een misleidende handelspraktijk in de zin van art. 6:193c lid 1d BW, omdat de klant daardoor een beslissing over de aanschaf van het product Instant Ink kan nemen die hij zonder die mededeling niet had genomen. Voorts is deze mededeling in strijd met art. 6:194 lid 1 d jo. 194a BW, omdat een prijsvergelijking wordt gemaakt tussen Instant Ink en de huismerk cartridges van Digital Revolution waarvan de juistheid niet is gebleken.
De onder D gevorderde rectificatie is toewijsbaar als na te melden, nu uit de aard van de mededeling voortvloeit dat sprake is van (dreigende) schade. Voor het opleggen van een dwangsom ziet het hof geen aanleiding. Een aparte rectificatie per e-mail, naast de rectificatie op de site, acht het hof disproportioneel. Een bijzondere reden waarom die toch nodig zou zijn heeft HP ook niet gesteld.
4.24.
Grieven 5, 6 en 7 zien op het advies om updates uit te schakelen. HP wijst er daarbij op dat Digital Revolution haar eigen commerciële belang dient, en geen rekening houdt met de belangen van de klanten die juist wel gediend worden door het installeren van updates.
Op zichzelf is juist dat updates van apparaten zoals printers in algemene zin niet ontraden dienen te worden, omdat die updates zinvol kunnen zijn. De huidige brief is echter uitdrukkelijk gericht op/aan klanten die in combinatie met hun HP-printer huismerk-cartridges van Digital Revolution wensen te gebruiken. Dat staat bovenaan de brief en nogmaals in de aanhef van de laatste alinea. Nu vast staat dat de (mogelijke) problemen als gevolg van de update juist zijn beschreven kan Digital Revolution als handelaar zonder enige norm te overtreden klanten waarschuwen voor de effecten die updates hebben voor het ongestoord gebruik van haar huismerk-cartridges. Dat zij daarbij een verwijzing voegt naar een instructie om die updates uit te schakelen maakt geen verschil, nu gesteld noch gebleken is dat die instructie ondeugdelijk is.
Bij beoordeling van de eerdere tekst heeft HP, gelet op de aard van haar toekomstgerichte vorderingen, geen belang.
4.25.
Wat de vermelding over de updates op de website van Digital Revolution betreft, geldt dat de tekst die daarop sinds augustus 2021 te lezen is neutraal is en om dezelfde redenen als hiervoor toelaatbaar. Bij beoordeling van de eerdere tekst heeft HP ook hier geen belang.
Instant Ink
4.26.
De tekst op de website aangaande Instant Ink is, waar het gaat om de kosten, echter niet geheel juist. Dat kan in het kader van oneerlijke concurrentie en niet toegestane vergelijkende reclame leiden tot toewijzing van een verbod en rectificatie als bedoeld in art. 6:196 BW. Daartoe is nodig dat verder onrechtmatig handelen te vrezen is en dat sprake is van (dreigende) schade. Nu uit de aard van de mededeling voortvloeit dat sprake is van (dreigende) schade is de vordering toewijsbaar als na te melden. Voor het opleggen van een dwangsom ziet het hof geen aanleiding.
Opbellen
4.27.
Wat het opbellen betreft, heeft Digital Revolution terecht aangevoerd dat het opbellen van klanten is toegestaan. De omstandigheid dat een aantal klanten het opbellen als ergerlijk ervaart is, op zichzelf genomen, onvoldoende om het opbellen onrechtmatig te doen zijn jegens HP. HP treedt in dit geding immers niet op als vertegenwoordiger van die klanten, maar als concurrent van Digital Revolution waar het gaat om cartridges en als haar leverancier waar het gaat om de printers zelf. Er is ook geen sprake van dat Digital Revolution aan klanten die HP-cartridges hebben besteld in plaats daarvan haar huismerk-cartridges levert. De telefoongesprekken hebben ten doel om klanten te overtuigen dat ze beter hun bestaande bestelling kunnen annuleren en alsnog bij Digital Revolution huismerkcartridges bestellen.
Digital Revolution gebruikt daarvoor echter de gegevens die zij van die klanten heeft, in haar hoedanigheid van verkoper van de printer, voor een ander doel, te weten het aan de man brengen van haar eigen cartridges, op een wijze die als agressief is aan te merken. Dat is in strijd met hetgeen haar jegens HP betaamt. Dat HP hierdoor schade lijdt of dreigt te lijden is voldoende aannemelijk, omdat voor de hand ligt dat sommige klanten alsnog hun bestelling van HP-cartridges zullen annuleren.
Tussenconclusie
4.28.
Wat betreft de toewijsbaarheid van de vorderingen leidt dit tot het volgende.
Vordering A ii is toewijsbaar waar het gaat om de mededelingen over Instant Ink als na te melden.
Vordering C is toewijsbaar als na te melden.
Dat geldt ook voor vordering D waar die ziet op de kosten van Instant Ink. Voor het overige is die niet toewijsbaar.
Vordering F is toewijsbaar wat betreft Instant Ink als na te melden.
Voor het opleggen van een of meer dwangsommen ziet het hof, zoals reeds eerder overwogen, geen aanleiding. Er is op dit moment geen reden om aan te nemen dat Digital Revolution zich niet aan de veroordelingen zal houden.
Vordering Ai en B1 zijn niet toewijsbaar, evenmin als vordering B2 want die is te weinig concreet.
Vorderingen E en F (anders dan aangaande Instant Ink) zijn deels ongegrond en voor het overige disproportioneel en daarom niet toewijsbaar.
4.29.
Van voldoende concrete en relevante bewijsaanbiedingen die tot een ander resultaat zouden kunnen leiden is geen sprake.
Slotsom
4.30.
Het vonnis waarvan beroep zal ten dele worden bekrachtigd en ten dele worden vernietigd, zowel voor zover in conventie als in reconventie gewezen. Digital Revolution zal als overwegend in het ongelijk gestelde partij worden verwezen in de kosten van het geding in principaal appel. In het incidenteel appel worden de kosten gecompenseerd, omdat partijen over en weer in het ongelijk zijn gesteld.
5Beslissing
Het hof:
rechtdoende in principaal appel:
5.1.
vernietigt het vonnis voor zover daarbij vorderingen D en E geheel zijn afgewezen
en in zoverre opnieuw rechtdoende:
5.2.
beveelt HP om binnen 5 (vijf) werkdagen na betekening van dit arrest een rectificatie te
plaatsen op de homepage van de aan de domeinnaam www.hp.com gekoppelde op Nederland gerichte website (in een duidelijk ingekaderd frame van tenminste een kwart van de schermhoogte) en deze daar gedurende twee weken geplaatst te houden, zonder enig commentaar of toevoeging in welke vorm ook, luidende:
MEDEDELING (lettertype 36 punt)
(rest van de tekst lettertype 24 punt)
Geachte bezoeker,
In een procedure die 123inkt tegen ons heeft gevoerd heeft het gerechtshof in Amsterdam vastgesteld dat de informatie bij onze printers onjuiste en misleidende informatie bevatte, want wij claimden ten onrechte dat HP cartridges en chips kwalitatief beter en betrouwbaarder zijn dan de huismerkcartridges van 123Inkt.
hoogachtend,
HP
5.3.
verklaart voor recht dat HP jegens Digital Revolution onrechtmatig gehandeld heeft door mede te delen dat HP cartridges en chips kwalitatief beter en betrouwbaarder zijn dan de huismerkcartridges van Digital Revolution en veroordeelt haar tot vergoeding van de daardoor ontstane schade, nader bij staat op te maken;
5.4.
bekrachtigt het vonnis voor het overige:
5.5.
veroordeelt Digital Revolution in de kosten van het geding in principaal hoger beroep, tot op heden aan de zijde van HP begroot op € 783 aan verschotten en € 3.549 voor salaris;
rechtdoende in incidenteel appel
5.6.
vernietigt het vonnis waarvan beroep
en opnieuw rechtdoende:
5.7.
beveelt Digital Revolution binnen 5 (vijf) werkdagen na betekening van dit arrest de inhoud van de brief zodanig te wijzigen dat daarin de passage dat de gemiddelde consument duurder uit is met Instant Ink wordt geschrapt;
5.8.
verbiedt Digital Revolution met ingang van vijf werkdagen na betekening van dit arrest om telefonisch klanten te benaderen die bij Digital Revolution een HP-printer hebben gekocht met het oogmerk om deze klanten te bewegen hun bestelling van HP-cartridges om te zetten in een bestelling voor Digital Revolution huismerk-cartridges;
5.9.
verbiedt Digital Revolution met ingang van 5 (vijf) werkdagen na betekening van dit arrest om aan het publiek mede te delen dat de gemiddelde consument duurder uit is met HP Instant Ink;
5.10.
beveelt Digital Revolution, binnen 5 (vijf) werkdagen na betekening van dit arrest het navolgende bericht op de homepage van haar op Nederland gerichte websites (waaronder
www.123inkt.nl en www.123inkt.com) te plaatsen en gedurende twee weken geplaatst te houden, op een duidelijke en onmiddellijk zichtbare en leesbare wijze, met uitsluitend de volgende inhoud, zonder enig commentaar:
Rectificatie
Geachte klant,
Het gerechtshof te Amsterdam heeft ons bevolen deze tekst te plaatsen.
De verklaring die we hebben afgelegd op de webpagina www.123inkt.nl/instant dat de gemiddelde consument duurder uit is met HP’s Instant Ink service is niet juist.
Hoogachtend,
123Inkt
5.11.
bepaalt dat ieder der partijen de eigen proceskosten draagt, zowel van het geding in eerste aanleg als in hoger beroep;
in principaal en incidenteel appel
5.12.
verklaart deze veroordelingen uitvoerbaar bij voorraad;
5.13.
wijst af het meer of anders gevorderde.
Dit arrest is gewezen door mr. D. Kingma, mr. P.F.G.T. Hofmeijer-Rutten en mr. K.A.J. Bisschop en door de rolraadsheer in het openbaar uitgesproken op 19 november 2024. | Link naar deze uitspraak
|
| | |
|
|
