|
|
|
| ECLI:NL:CRVB:2026:1404 | | | | | Datum uitspraak | : | 22-10-2026 | | Datum gepubliceerd | : | 04-11-2026 | | Instantie | : | Centrale Raad van Beroep | | Zaaknummers | : | 25/334 WLZ | | Rechtsgebied | : | Socialezekerheidsrecht | | Indicatie | : | Wlz, EKT-toeslag. Het zorgkantoor heeft de aanvraag voor een EKT-toeslag ten onrechte afgewezen. De Raad voorziet zelf in de zaak en kent alsnog een EKT-toeslag toe. | | Trefwoorden | : | erfrecht | | | zorgkosten | | | | Uitspraak | 25/334 WLZ, 26/751 WLZ
Centrale Raad van Beroep
Meervoudige kamer
Uitspraak op het hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Midden-Nederland van 23 december 2024, 24/4228 (aangevallen uitspraak)
Partijen:
Zilveren Kruis Zorgkantoor N.V. (zorgkantoor)
de erfgenaam van [betrokkene] (budgethouder), laatstelijk gewoond hebbende te [woonplaats] (betrokkene)
Datum uitspraak: 22 oktober 2026
SAMENVATTING
Deze zaak gaat over de EKT-toeslag. Het zorgkantoor heeft de aanvraag van budgethouder om een EKT-toeslag ten onrechte afgewezen. Van budgethouder is ten onrechte verlangd het uurtarief voor zorg die door haar zoon als niet-professionele zorgverlener werd verleend te verlagen, om zo met de totale zorgkosten binnen het basisbudget te blijven. De Raad voorziet zelf in de zaak en kent alsnog een EKT-toeslag toe.
PROCESVERLOOP
Het zorgkantoor heeft hoger beroep ingesteld en een nader besluit van 24 april 2026 ingediend.
Namens de budgethouder heeft mr. M.F. Vermaat, advocaat, een verweerschrift en een zienswijze op het besluit van 24 april 2026 ingediend.
De budgethouder is op [datum] 2026 overleden. Mr. Vermaat heeft een verklaring van erfrecht ingediend en bericht dat betrokkene de procedure voortzet.
De Raad heeft de zaak behandeld op een zitting van 30 juli 2026. Het zorgkantoor heeft zich laten vertegenwoordigen door mr. T.B. Olaniyi. Namens betrokkene is mr. Vermaat verschenen.
OVERWEGINGEN
Inleiding
1. Bij de beoordeling van het hoger beroep zijn de volgende feiten en omstandigheden van belang.
1.1.
Budgethouder beschikte over een indicatie voor zorg op grond van het bepaalde bij en krachtens de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ), later voortgezet onder de Wet langdurige zorg (Wlz). Zij realiseerde de geïndiceerde zorg met een persoonsgebonden budget (pgb). Hiermee kocht zij onder meer zorg in bij een niet professionele zorgverlener, te weten bij betrokkene, haar zoon, voor 40 uur per week tegen een uurtarief van € 34,28.
1.2.
Met een op 17 oktober 2023 ondertekend formulier heeft budgethouder een aanvraag bij het zorgkantoor gedaan om met ingang van 1 januari 2024 in aanmerking te komen voor een verhoging van het pgb wegens ondoelmatige levering van de zorg thuis (EKT-toeslag).
1.3.
Met een besluit van 18 december 2023, na bezwaar gehandhaafd met een besluit van 23 april 2024 (bestreden besluit 1), heeft het zorgkantoor de aanvraag afgewezen.
Uitspraak van de rechtbank
2. De rechtbank heeft het beroep tegen bestreden besluit 1 gegrond verklaard, dat besluit vernietigd en het zorgkantoor opgedragen een nieuwe beslissing op bezwaar te nemen.
Nieuwe beslissing op bezwaar
3. Het zorgkantoor heeft op 24 april 2026 een nader besluit genomen. In dit besluit heeft het zorgkantoor bestreden besluit 1 ingetrokken en het bezwaar tegen de afwijzing van de EKT-toeslag opnieuw ongegrond verklaard. Met toepassing van artikel 6:19 en 6:24 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is het besluit van 24 april 2026 (bestreden besluit 2) in de lopende procedure betrokken.
3.1.
Gelet op wat ter zitting is besproken en in overeenstemming met de wens van partijen zal de Raad alleen het beroep tegen bestreden besluit 2 beoordelen.
Standpunt partijen
4. Het zorgkantoor heeft aan bestreden besluit 2 ten grondslag gelegd dat, voordat een EKT-toeslag aan de orde is, uit het oogpunt van doelmatigheid van zorg eerst moet worden beoordeeld of de verzekerde nog kan schuiven met uurtarieven of met de zorginzet binnen het basisbudget. In de situatie van budgethouder kan in redelijkheid worden verlangd dat zij het uurtarief van de zorg door betrokkene verlaagt. Budgethouder kan dan op doelmatige wijze thuis met het basisbudget voorzien in alle benodigde zorg. Voor een EKT-toeslag bestaat daarom volgens het zorgkantoor geen grond.
4.1.
Betrokkene heeft aangevoerd dat het in strijd met de bedoeling van de wetgever is om van budgethouder te verlangen dat zij het uurtarief voor de zorg door betrokkene moet verlagen.
Het oordeel van de Raad
5. De Raad beoordeelt bestreden besluit 2 aan de hand van wat betrokkene in beroep heeft aangevoerd, de beroepsgronden. De Raad komt tot het oordeel dat het beroep slaagt. Hierna legt de Raad uit hoe hij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft. De wettelijke regels die voor de beoordeling van het beroep belangrijk zijn, zijn te vinden in de bijlage bij deze uitspraak.
5.1.
De Raad stelt voorop dat tussen partijen niet in geschil is dat de door budgethouder overeengekomen zorg naar omvang en inhoud benodigd, toereikend en van goede kwaliteit was. Het houdt partijen in de kern verdeeld of het zorgkantoor bij de beoordeling van de aanvraag om de EKT-toeslag uit het oogpunt van doelmatige levering van zorg mocht verlangen dat budgethouder het uurtarief voor zorg door betrokkene verlaagde. De Raad beantwoordt deze vraag ontkennend, gelet op het volgende.
5.2.
Voor de verzekerde aan wie een pgb wordt verleend, is het basisbedrag van Bijlage H van de Regeling langdurige zorg (Rlz) beschikbaar. Als met het basisbedrag niet op doelmatige wijze thuis in de zorg kan worden voorzien, kan het zorgkantoor op aanvraag van de verzekerde het basisbedrag met ten hoogste 25% verhogen. Dit is de EKT-toeslag. De EKT-toeslag biedt aan verzekerden de mogelijkheid om thuis te blijven wonen en daar langdurige en intensieve zorg te ontvangen, ook als dat duurder is dan verblijf in een instelling.
5.3.
Uit artikel 5.22, eerste lid, van de Rlz volgt wat het maximale uurtarief is dat uit het pgb mag worden gedeclareerd voor zorg door een niet-professionele zorgverlener. In het tweede lid, onder b, van dit artikel is overgangsrecht opgenomen, waarin een uitzondering is gemaakt op het eerste lid. Niet in geschil is dat het overgangsrecht op budgethouder van toepassing was en dat zij een veel hoger uurtarief mocht declareren voor zorg door een niet-professionele zorgverlener. Voor zorg door betrokkene is jarenlang een uurtarief van € 34,28 gedeclareerd.
5.4.
Het zorgkantoor heeft ter zitting toegelicht dat op grond van artikel 3.3.3, vierde lid, van de Wlz en artikel 5.1, eerste lid, van de Rlz een pgb aan de verzekerde wordt verleend, voor zover hiermee de zorg thuis op doelmatige wijze kan worden geleverd. Doelmatige zorg houdt volgens het zorgkantoor in dat de zorg die de verzekerde thuis ontvangt niet duurder mag zijn dan wat deze zorg in een instelling kost. Zolang de zorg uit het geïndiceerde zorgprofiel binnen het beschikbare basisbedrag wordt gerealiseerd, is volgens het zorgkantoor sprake van doelmatige zorg. Dit betekent, aldus het zorgkantoor, dat een verzekerde zorgkosten tot het maximaal wettelijk toegestane uurtarief mag declareren voor zover de totaal benodigde zorg binnen het basisbedrag kan worden gerealiseerd. Dit is anders, wanneer het basisbedrag wordt overschreden en een EKT-toeslag wordt aangevraagd. In dat geval maakt het zorgkantoor een integrale afweging, waarbij wordt bezien of met het basisbudget niet toch op doelmatige wijze de noodzakelijke en passende zorg kan worden geboden. Omdat een pgb slechts mag worden verleend als sprake is van doelmatige zorg, kan daarbij — voor zover dit redelijkerwijs mogelijk is — van een verzekerde worden verlangd dat hij het (wettelijk toegestane) uurtarief zodanig verlaagt dat de zorg toch binnen het basisbedrag kan worden gerealiseerd. Een weigering van het pgb wegens ondoelmatigheid is dan niet aan de orde en er is dus geen grondslag voor een EKTtoeslag. Voor budgethouder is gebleken dat de zorg binnen het basisbudget zou kunnen worden geboden wanneer het voor betrokkene gehanteerde tarief slechts in geringe mate zou worden verlaagd. Een dergelijke verlaging mag volgens het zorgkantoor van budgethouder worden verlangd. Daarbij heeft het zorgkantoor erop gewezen dat de bedragen in artikel 5.22, tweede lid, van de Rlz maximumtarieven zijn.
5.5.
Naar het oordeel van de Raad zijn voor deze door het zorgkantoor gegeven uitleg en toepassing van de EKT-toeslag geen aanknopingspunten te vinden in de wet- en regelgeving. Ook uit de wetsgeschiedenis valt niet af te leiden dat het zorgkantoor van een budgethouder als hier aan de orde mag verlangen het met een zorgverlener overeengekomen (wettelijk toegestane) tarief te verlagen, enkel om daarmee te bewerkstelligen dat de totale kosten van de kwalitatief en qua omvang verantwoorde zorg alsnog binnen het basisbudget blijven en daardoor aan een EKT-toeslag niet wordt toegekomen.
5.6.
Het standpunt van het zorgkantoor in bestreden besluit 2 dat budgethouder niet in aanmerking komt voor de EKT-toeslag, is daarmee in strijd met de wet.
5.7.
Een bespreking van de overige beroepsgronden is niet nodig.
Conclusie en gevolgen
6. Uit wat in 5.1 tot en met 5.7 is overwogen volgt dat het beroep van betrokkene tegen bestreden besluit 2 slaagt en dat dit besluit, behoudens de intrekking van bestreden besluit 1, niet in stand kan blijven omdat het in strijd met de wet is genomen. De Raad zal het beroep tegen bestreden besluit 2 gegrond verklaren en dat besluit vernietigen, met uitzondering van de intrekking van bestreden besluit 1.
7. De Raad ziet aanleiding om zelf in de zaak te voorzien als bedoeld in artikel 8:72, derde lid, aanhef en onder b, van de Awb. Ter zitting heeft het zorgkantoor meegedeeld dat er geen andere grondslag is om toekenning van de EKT-toeslag in dit geval te weigeren. De Raad zal daarom een EKT-toeslag toekennen, voor zover het voor de budgethouder per jaar beschikbare basisbedrag ontoereikend is om daaruit de kosten van de verleende zorg te voldoen. Hierbij dient voor de zorg van betrokkene te worden uitgegaan van 40 uur zorg per week tegen het overeengekomen uurtarief. Verder geldt dat de gehanteerde uurtarieven van betrokkene en de overige zorgverleners jaarlijks dienen te worden geïndexeerd, zoals ter zitting is besproken. De ingangsdatum van de EKT-toeslag wordt gesteld op 1 januari 2024, zoals ook op het aanvraagformulier is verzocht, en de einddatum is [datum] 2026, de datum waarop budgethouder is overleden. Tot slot zal de Raad het besluit van 18 december 2023 herroepen, en bepalen dat deze beslissing in de plaats treedt van het vernietigde deel van bestreden besluit 2.
Proceskosten en griffierecht
8. Aanleiding bestaat om het zorgkantoor te veroordelen in de proceskosten van betrokkene. Deze kosten worden begroot op € 1.868,- in hoger beroep voor verleende rechtsbijstand (1 punt voor het beroepschrift tegen bestreden besluit 2 en 1 punt voor de zitting bij de Raad, € 934,- per punt, met een wegingsfactor van 1).
Van het zorgkantoor wordt geen griffierecht geheven.
BESLISSING
De Centrale Raad van Beroep
verklaart het beroep tegen het besluit van 24 april 2026 gegrond en vernietigt dat besluit, met uitzondering van de intrekking van het besluit van 23 april 2024;
herroept het besluit van 18 december 2023;
kent aan betrokkene een EKT-toeslag toe op de wijze en voor de duur als bepaald in overweging 7;
bepaalt dat deze uitspraak in de plaats treedt van het vernietigde deel van het besluit van 24 april 2026;
veroordeelt het zorgkantoor in de proceskosten van betrokkene in hoger beroep tot een bedrag van € 1.868,-.
Deze uitspraak is gedaan door L.M. Tobé als voorzitter en D. Hardonk-Prins en C.W.C.A. Bruggeman als leden, in tegenwoordigheid van A.A. Verweij als griffier. De beslissing is uitgesproken in het openbaar op 22 oktober 2026.
(getekend) L.M. Tobé
(getekend) A.A. Verweij
Bijlage: voor deze uitspraak belangrijke wettelijke regels
Wet langdurige zorg
Artikel 3.3.3
(…)
4. Het persoonsgebonden budget wordt, onverminderd het vijfde lid en andere bij wettelijk voorschrift gestelde voorwaarden of beperkingen, verleend, indien:
a. naar het oordeel van het zorgkantoor met het persoonsgebonden budget op doelmatige wijze zal worden voorzien in toereikende zorg van goede kwaliteit;
Regeling langdurige zorg
Artikel 5.1
(…)
1. Een modulair pakket thuis, persoonsgebonden budget of een combinatie hiervan kan slechts worden toegekend indien de zorg op een verantwoorde en doelmatige wijze ten huize van de verzekerde kan worden verleend.
2. Voor het persoonsgebonden budget is het basisbedrag, genoemd in bijlage H, beschikbaar, verminderd met de kosten van het modulair pakket thuis voor huishoudelijke hulp, persoonlijke verzorging, verpleging, logeeropvang, individuele begeleiding en begeleiding in groepsverband en vervoer.
(…)
Artikel 5.1a
Alvorens de levering van een modulair pakket thuis of verlening van een persoonsgebonden budget te weigeren op de grond dat het niet op doelmatige wijze ten huize van de verzekerde kan worden geleverd, en nadat daarover overleg is gevoerd met de verzekerde, beoordeelt de Wlz-uitvoerder of het zorgkantoor of deze weigering wegens ondoelmatigheid kan worden vermeden door verhoging van het basisbedrag met ten hoogste 25%.
Artikel 5.22
1. Het uit het persoonsgebonden budget te betalen bruto loon of de te betalen vergoeding aan een zorgaanbieder bedraagt ten hoogste € 24,44 per uur, tenzij de verzekerde kan aantonen dat de zorg is verleend door:
a. (…)
2. In afwijking van het eerste lid wordt een bruto uurloon dan wel vergoeding van ten hoogste € 77,- per uur of € 70,88 per dagdeel gehanteerd of een bruto loon dan wel vergoeding van ten hoogste het door de zorgautoriteit op grond van de Wet marktordening gezondheidszorg voor de desbetreffende zorg vastgestelde hoger tarief, indien:
a. (…)
b. een verzekerde voor 1 januari 2014 een persoonsgebonden budget ontving als bedoeld in de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en onafgebroken een persoonsgebonden budget als bedoeld in de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten of de wet heeft ontvangen.
Artikel 5.1, tweede lid, van de Rlz.
Artikel 5.1a van de Rlz.
Zie Staatscourant 2014, nr.36917blz. 74.
In 2024 een bedrag van € 24,44 per uur.
In 2024 een bedrag van € 77,- per uur. | Link naar deze uitspraak
|
| | |
|
|
